Evliya Çelebi’nin dev eseri Seyahatname’de de belirttiği gibi “Darü’l-Ervah” denilen bu mezarlık Hicaz’a yolculuk eden hacıların uğrak yerlerinden birisiydi. Ervah Kabristanlığı ve Somuncu Baba ziyaret edilirdi. Bugün, kalıntılarını gördüğümüz Hacılar Hanı da bu hacıların konakladığı mekândı.
Hacı adaylarının yolculuğa Mevlana Türbesi ile başladığını herkes yazar, konuşur ama Aksaray’ın özellikle Bursalılar tarafından ziyaret edildiği, Hicaz güzergâhında Somuncu Baba’nın unutulmadığı, ziyaret edildiği konuşulmaz. Bunu maalesef dillendiremiyoruz. Tabiri caizse fetret dönemi yaşamış Aksaray. Kültürel ve tarihi değerlerini aktarmada bir fetret döneminden bahsediyorum. Bu kadar önemli bir şehrin hala “Niğde Aksaray mı?”, “Konya Aksaray mı?” soruları karşısında yaşadığı haksızlık, herkes gibi beni de ziyadesiyle üzüyor. Ama artık bizler de atılım yapıyoruz. Özellikle yapılan külliye fetret dönemini bitiren müşahhas bir eser. Sempozyum da önemli bir etkinlik. Emeği geçenleri tebrik etmek gerekiyor.
***
19.10.1996 tarihinde belediye eski başkanlarından merhum Mehmet Dalkılıç, Şükrü Perek yazıhanesinde Faruk Zeki Perek’le sohbet ederken şunları aktarmıştır:
“ Yaklaşık elli yıldan beridir Hicaz’a giden Bursalılar Aksaray’a uğrayıp, Ervah’ı ve Somuncu Baba’yı ziyaret etmektedir. Çevliğin içindeki birkaç mezardan hangisinin Somuncu Baba’ya ait olduğunu bilememişler. Aksaraylılar aleyhine acı sözler söylemeye başlamışlar. Tesadüfen ben belediye başkanı olarak buraya uğradım. Şikayetlerine tanık oldum ve durumu öğrenerek çilehaneyi, türbeyi, Somuncu Baba’nın mezarını ve çevresini tamir ettirdim. Ervah Kabristanlığı İslam dünyası için çok önemlidir. Selçuklu hükümdarlarından birisinin kızı vefat edince, buraya gömülmüş. Sonra da binlerce hazır mezar yapılmış. Yüzyıllar sonra bile bu mezarlara rastlanıyor. Ben de 10-20 mezara şahit oldum.”
***
Aksaray! Geçmişiyle dipdiri; yarınında mazisini taşıyan fedakâr, cömert, kadim şehir. Seni seviyoruz Aksaray!..
Yazar
E-Mail
Yorum Sayısı
Tarih
.jpg)
