İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku

İş hukuku, işçi – işveren – devlet ilişkilerini inceleyen, düzenleme altına alan hukuk dalıdır. Yalnızca iş sözleşmesi taraflarını ve taraflar arasındaki hukuksal ilişkili düzenlemez; söz konusu tarafların her birinin üyesi olabileceği örgütler de iş hukukunun inceleme ve düzenleme alanına girer. Buradan hareketle iş hukuku, iş akdine bağlı çalışanlar, çalıştıranlar ve bunların örgütleri ile devlet arasındaki ilişkilerin düzenleme alanı bulduğu hukuk disiplinidir.

• Bireysel İş Hukuku

İş hukuku, bireysel iş hukuku ve toplu iş hukuku olmak üzere iki alt başlıkta incelenir. Tek bir işçi ve tek bir işveren arasında ferden tesis edilen iş ilişkileri, bireysel iş hukukunun inceleme alanına girer. Dolayısıyla işçi ve işveren arasındaki iş ilişkileri, ilişkilerin kurulması, sona ermesi, sona ermesinin hukuksal sonuçları, tarafların birbirlerine karşı borçları bireysel iş hukukunun düzenlediği başlıca hususlardır. Bireysel iş hukukunun asli kaynakları; 4857 sayılı İş Kanunu, 854 sayılı Deniz İş Kanunu ve 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştıranlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanun’dur.

• Toplu İş Hukuku

İşçi  ve işverenler genellikle bireysellik yerine toplu ve örgütlü olarak bireysel hak ve menfaatlerini korumak eğilimi gösterir. Bu eğilimin bir sonucu olarak ortaya çıkan toplu iş hukuku; işçi ve işverenlerin örgütlerini, işbu örgütlerin devletle ve birbiri ile kurdukları ilişkileri, faaliyetlerini, toplu iş sözleşmelerini, toplu iş uyuşmazlıklarını ve hukuksal çözüm yollarını düzenleme altına alır. Toplu iş hukukunun asli kaynağı, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’dur.

Sosyal Güvenlik Hukuku

Sosyal güvenlik hukuku; işçilerin geçici ya da sürekli olarak çalışma yeteneğini kaybetmesi halinde, çalışamadığı sürelerin koruma altına alınmasına ilişkin kuralları ve ilkeleri ihtiva eden hukuk alt dalıdır. Sosyal güvenlik hukukunun asli kaynağı, 5502 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunu ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’dur.